In de winter ziet de tuin er ingetogen uit. Meedeinen op de gang van de seizoenen hoort bij de tuin en het leven. Maar dat de tuin in de winter helemaal kleurloos door het leven moet, nou nee, dat ook weer niet. Ideeën om de winterse tuin kleur te geven.
Het is nu wat laat om de tuin ook fleur in de winter te geven, over een paar weken kan dat wel, dan kan er weer geplant worden als het niet vriest. Grappig is om in oude tuinboeken te lezen wat je in de eerste week van januari wel en niet moest doen. Maar zo werkt het niet. Pakt de winter flink uit, dan kun je pas eind februari doen wat eigenlijk volgens die schrijvers in de eerste week van januari moest gebeuren. Ja, ja, met de nadruk op moest. Het weer bepaalt wat wel ‘moet’.
Niet uitbundig
Maar vorm- en kleurloos hoeft de tuin in de winter niet te zijn. Als de winter niet te streng is komen midden van de maand de winterakonieten al boven de grond. Fel geel gekleurde bloemetjes van 2 tot 3 cm doornsnede. Lekker onder struiken planten. Wat later komen de sneeuwklokjes, ook die onder boom of struik poten. Een klein hoekje tegen een muur is een plek voor de winterjasmijn, Jasminum nudiflorum. Bloeit geel, heeft mooie groene takken die makkelijk te leiden zijn, maar wel tegen draad of gaas. Is er een wand van klimop tegen draad? De winterjasmijn kan er mooi tussen en bloeien doet de plant weken achter elkaar. Niet uitbundig, nee, want het is winter.
Bont blad Er zijn meer combinaties mogelijk die de winter kleur geven. De familie ‘kornoelje’ kent een aantal soorten met gekleurde takken. Je moet je tuin er niet mee vol planten, de rest van het jaar zijn deze planten niet zo bijzonder. In een hoek kun je bij elkaar planten de Cornus alba ‘Siberica’ en de kardinaalsmuts Euonymus fortunei ‘Silver Queen’. Er zijn er meer met bont blad, een kwestie van zoeken bij de kweker. Het blad blijft er het hele jaar aan. Houd je van bont blad dan kun je ook zoeken bij de familie Elaeagnus x ebbengi. Die kent ook groenblijvende exemplaren, zoals ook de Euonymus. Zelfs de groene Buxus kent een bont exemplaar in de familie, de Buxus sempervirens ‘Elegantissima’. Er zijn ook struiken die in de winter bloeien en heel bekend en gezien is dan Viburnum x botnantense ‘Dawn’. Ze bloeien met kleine roze trosjes en geuren, zeker als het windstil is, geweldig. De plant is gewonnen door een kweker in Wales. Viburnum x burkwoodii is in 1924 in Engeland gewonnen. Plant ze beschut maar in de zon, in de bebouwde kom is de kans op bevriezen klein. De voorouders van deze planten komen uit het Verre Oosten. Burkwoodii brengt nog wat leuks mee: zomer en winter groene bladeren. Maar dat maakt de plant, net als z’n groene broer V. davidii, gevoelig voor langere vorstperiodes. Plant dit soort planten niet in de ochtendzon.
Bloesem in de winter Aan de naam van de plant is vaak al veel af te lezen en te achterhalen. Staat er ‘davidii’achter de Latijnse naam, dan komt de plant gegarandeerd uit China en is genoemd naar pater David, waar ook die beroemde herten naar genoemd zijn. De man werkte er en verzamelde planten en dieren die hier onbekend waren.
Uit de gebieden rond de grote Yangtze rivier in China, waar het nooit echt vriest, komen mooie kersen. Die bloeien in de herfst tot ver in februari. Als het dus niet vriest. Vriest het, dan stopt de bloei om na de vorst weer gewoon door te gaan. Het is een boom die vele voorbijgangers noopt tot de opmerking dat het voorjaar wel erg vroeg is. Ook vele andere soorten uit die kersen- en pruimenfamilie bloeien in deze tijd van het jaar, de meeste kunnen helaas niet tegen ons klimaat. De boom is de Prunus subhirtella ‘Autumnalis’ Het is een mooie kleine boom, past in een voortuin en fleurt de straat op. Snoeien is overbodig, mits de boom op de goede plek wordt geplant.